Tổng hợp Nghị định và Thông tư hướng dẫn thuế TNDN
1. Tổng hợp Nghị định, Thông tư hướng dẫn thuế TNDN 2026
- Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp mới nhất 2026 là Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 có hiệu lực từ ngày 01/10/2025 đến nay.
- Nghị định 320/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp
- Thông tư 20/2026/TT-BTC hướng dẫn Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Nghị định 320/2025/NĐ-CP
2. Một số chính sách nổi bật về thuế TNDN 2026
a. Chính thức có mẫu bảng kê mua hàng hóa, dịch vụ không có hóa đơn (Bảng kê 02/TNDN) thay bảng kê 01/TNDN.
b. Chính thức bảng kê mua hàng trên 05 triệu phải thanh toán không dùng tiền mặt theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP:
Ngày 15/12/2025 ,Chính phủ ban hành Nghị định 320/2025/NĐ-CP là Nghị định hướng dẫn Luật Thuế TNDN 2025 chính thức.
Theo đó, một trong những quy định nổi bật của Nghị định 320/2025/NĐ-CP là bảng kê mua hàng trên 05 triệu phải thanh toán không dùng tiền mặt.
Cụ thể quy định về việc phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng nông, lâm, thủy, sản phải lập bảng kê mua hàng hóa như sau:
Như vậy, chính thức đối với các trường hợp mua hàng hóa phải lập bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ mà có giá trị mua hàng hóa, dịch vụ trong ngày của từng hộ, cá nhân từ 05 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt."Điều 9. Các khoản chi được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế
1. Trừ các khoản chỉ không được trừ quy định tại Điều 10 của Nghị định này, doanh nghiệp được trừ các khoản chỉ khi xác định thu nhập chịu thuế nếu đáp ứng đủ điều kiện tại các điểm a, b và c sau đây:
...
b) Khoản chỉ có đủ hoá đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật.
Đối với các trường hợp: Mua sản phẩm là nông, lâm, thủy sản của người sản xuất, đánh bắt trực tiếp bán ra; mua sản phẩm thủ công làm bằng đay, cói, tre, nứa, lá, song, mây, rơm, vỏ dừa, sọ dừa hoặc nguyên liệu tận dụng từ sản phẩm nông nghiệp của người sản xuất thủ công trực tiếp bán ra; mua phế liệu của người trực tiếp thu nhặt; mua đồ dùng, tài sản của hộ gia đình, cá nhân trực tiếp bán ra; mua hàng hóa, dịch vụ của cá nhân, hộ kinh doanh (không bao gồm các trường hợp nêu trên) có mức doanh thu dưới ngưỡng doanh thu chịu thuế giá trị gia tăng phải có chứng từ chi trả tiền theo quy định của pháp luật về kế toán, hóa đơn, chứng từ cho người bản (đối với trường hợp giá trị mua hàng hóa, dịch vụ trong ngày của từng hộ, cá nhân từ 05 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt) và Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ do người đại diện theo pháp luật hoặc người được ủy quyền của doanh nghiệp ký và chịu trách nhiệm;
c) Khoản chỉ có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hoá, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên. Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thực hiện theo quy định của các văn bản pháp luật về thuế giá trị gia tăng."
c. Cập nhật điều kiện chi phí lương được trừ khi tính thuế TNDN 2026
Theo đó, điều kiện chi phí lương được trừ khi tính thuế TNDN bao gồm:
- Chi phí tiền lương cho người lao động của doanh nghiệp từng lần từ 05 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
- Chi phí tiền lương cho người lao động được ghi cụ thể trong các hồ sơ:
+ Hợp đồng lao động hoặc văn bản của doanh nghiệp nước ngoài cử người sang làm việc tại Việt Nam (đối với trường hợp người nước ngoài được điều chuyển hoặc di chuyển trong nội bộ Tập đoàn, giữa công ty mẹ với công ty con).
+ Thoả ước lao động tập thể.
+ Quy chế tài chính của Công ty, Tổng công ty, Tập đoàn.
+ Quy chế thưởng do Chủ tịch Hội đồng quản trị, Tổng giám đốc, Giám đốc quy định theo quy chế tài chính của Công ty, Tổng công ty, Tập đoàn
d. Cập nhật quy định thanh toán không dùng tiền mặt mới nhất theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP:
Người nộp thuế khi mua hàng hóa, dịch vụ có giá trị thanh toán từ 05 triệu đồng (bao gồm thuế GTGT) trở lên thực hiện thanh toán không dùng tiền mặt thì hóa đơn được khấu trừ thuế GTGT theo quy định; đồng thời khoản chi này là một trong những điều kiện được trừ khi tính thuế TNDN khi có đầy đủ hóa đơn chứng từ và có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định như sau:
- Trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt để được tính chi phí được trừ khi tính thuế TNDN.
Quy định này áp dụng từ ngày 15/12/2025.
(Theo điểm c khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP)
- Trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ phải lập bảng kê (Mua sản phẩm là nông, lâm, thủy sản của người sản xuất, đánh bắt trực tiếp bán ra;…) mà có giá trị mua hàng hóa, dịch vụ trong ngày của từng hộ, cá nhân từ 05 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt.
(Theo điểm b khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP)
- Trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ của một người bán có giá trị dưới 05 triệu đồng nhưng mua nhiều lần trong cùng một ngày có tổng giá trị từ 05 triệu đồng trở lên thì chỉ được tính vào chi phí được trừ trong trường hợp có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
Quy định này áp dụng từ ngày 15/12/2025.
(Theo điểm c.1 khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP)
- Trường hợp doanh nghiệp ủy quyền cho người lao động mua hộ hàng hóa, dịch vụ phục vụ sản xuất kinh doanh với giá trị từ 5 triệu đồng trở lên, khoản chi này vẫn được tính vào chi phí được trừ nếu người lao động thanh toán không dùng tiền mặt, có đầy đủ hóa đơn, chứng từ và việc ủy quyền được quy định rõ trong quy chế hoặc quyết định của doanh nghiệp; sau đó doanh nghiệp hoàn trả lại khoản tiền cho người lao động.
Quy định này áp dụng từ ngày 15/12/2025.
(Theo điểm c.2 khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP)
- Doanh nghiệp mua hàng hóa, dịch vụ từng lần từ 5 triệu đồng trở lên, nếu đến thời điểm ghi nhận chi phí chưa thanh toán thì vẫn được tính vào chi phí được trừ. Tuy nhiên, khi thanh toán, nếu không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì doanh nghiệp phải kê khai điều chỉnh giảm chi phí tương ứng tại kỳ tính thuế phát sinh thanh toán bằng tiền mặt, kể cả khi kỳ chi phí đó đã được thanh tra, kiểm tra.
Quy định này áp dụng từ ngày 15/12/2025.
(Theo điểm c.3 khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP)
- Phụ cấp công tác, chi phí đi lại và tiền thuê chỗ ở cho người lao động đi công tác (trong nước hoặc nước ngoài) được tính vào chi phí được trừ nếu có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp.
Trường hợp cá nhân thanh toán trước (từ 5 triệu đồng trở lên), khoản chi vẫn được coi là thanh toán không dùng tiền mặt của doanh nghiệp và được tính vào chi phí được trừ khi đáp ứng đủ các điều kiện:
- Có hóa đơn, chứng từ hợp pháp do bên cung cấp hàng hóa, dịch vụ xuất.
- Có quyết định hoặc văn bản cử người lao động đi công tác.
- Có quy chế tài chính hoặc quy chế nội bộ cho phép người lao động thanh toán công tác phí bằng hình thức không dùng tiền mặt và doanh nghiệp hoàn trả lại cho người lao động.
Trường hợp doanh nghiệp khoán tiền đi lại, tiền ở, phụ cấp công tác theo đúng quy chế tài chính hoặc quy chế nội bộ thì toàn bộ khoản khoán này được tính vào chi phí được trừ.
(Theo điểm h khoản 8 Điều 10 Nghị định 320/2025/NĐ-CP)
- Doanh nghiệp có hoạt động chuyển nhượng vốn cho tổ chức, cá nhân thì phần giá trị vốn chuyển nhượng theo hợp đồng chuyển nhượng có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt. Trường hợp việc chuyển nhượng vốn không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì cơ quan thuế có quyền ấn định giá chuyển nhượng.
(Theo điểm a.3 khoản 2 Điều 13 Nghị định 320/2025/NĐ-CP về xác định thu nhập từ chuyển nhượng vốn)
e. Quy định mới về chi phí lãi vay không được trừ khi tính thuế TNDN 2025
Theo điểm i khoản 2 Điều 9 Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025, quy định về chi phí lãi vay không được trừ khi tính thuế TNDN 2025 như sau:
Theo đó, theo quy định trước đây, chi phí lãi vay của tổ chức, cá nhân không phải là tổ chức tín dụng vượt quá 150% mức lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tại thời điểm vay thì sẽ không được đưa vào chi phí được trừ."2. Các khoản chi không được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế bao gồm:
...
i) Phần chi trả lãi tiền vay tương ứng với phần vốn điều lệ còn thiếu; lãi tiền vay trong quá trình đầu tư đã được ghi nhận vào giá trị đầu tư; lãi vay để triển khai thực hiện các hợp đồng tìm kiếm, thăm dò và khai thác dầu khí; phần chi trả lãi tiền vay vốn sản xuất, kinh doanh của đối tượng không phải là tổ chức tín dụng vượt mức theo quy định của Bộ luật Dân sự;"
Trước đây, theo quy định tại Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2008 (sửa đổi, bổi sung năm 2013 đã hết hiệu lực) về chi phí lãi vay không được trừ khi tính thuế TNDN như sau:
"2. Các khoản chi không được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế bao gồm:
...
e) Phần chi trả lãi tiền vay vốn sản xuất, kinh doanh của đối tượng không phải là tổ chức tín dụng hoặc tổ chức kinh tế vượt quá 150% mức lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tại thời điểm vay;"
Tuy nhiên, theo Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 đã thay đổi quy định này, chuyển sang áp dụng theo mức lãi suất của Bộ luật Dân sự 2015 (20%/năm)
Như vậy, theo quy định hiện hành, chi phí lãi vay cá nhân, tổ chức không phải là tổ chức tín dụng vượt 20%/năm sẽ không được đưa vào chi phí được trừ khi tính thuế TNDN.
Tóm lại, tất cả các khoản vay của doanh nghiệp từ: Cá nhân, Cổ đông, Thành viên góp vốn, Các tổ chức không phải ngân hàng, không phải tổ chức kinh tế thì phần lãi suất chỉ được tính chi phí hợp lý đến mức tối đa 20%/năm.
Ví dụ: Công ty vay của ông A: 5 tỷ. Lãi suất thỏa thuận: 24%/năm. Như vậy, lãi theo hợp đồng: 5 tỷ × 24% = 1,2 tỷ/năm. Tuy nhiên, chi phí lãi vay được đưa vào chi phí được trừ chỉ: 5 tỷ × 20% = 1 tỷ/năm. 0,2 tỷ bị loại, đưa vào chi phí không được trừ theo Điều 9 Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025.
f. Quy định hóa đơn trên 05 triệu phải chuyển khoản để tính chi phí được trừ áp dụng từ ngày 15/12/2025
Ngày 15/12/2025 ,Chính phủ ban hành Nghị định 320/2025/NĐ-CP là Nghị định hướng dẫn Luật Thuế TNDN 2025 chính thức.
Theo đó, chính thức từ ngày 15/12/2025, hóa đơn trên 05 triệu phải chuyển khoản để được tính chí phí đươc trừ.
Cụ thể, theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP quy định về điều kiện tính chi phí được trừ như sau:
Đồng thời căn cứ Điều 24 Nghị định 320/2025/NĐ-CP quy định về hiệu lực thi hành như sau:"Điều 9. Các khoản chi được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế
1. Trừ các khoản chỉ không được trừ quy định tại Điều 10 của Nghị định này, doanh nghiệp được trừ các khoản chỉ khi xác định thu nhập chịu thuế nếu đáp ứng đủ điều kiện tại các điểm a, b và c sau đây:
a) Khoản chỉ thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, bao gồm cả khoản chi phí bổ sung được trừ theo tỷ lệ phần trăm tính trên chi phí thực tế phát sinh trong kỳ tính thuế liên quan đến hoạt động nghiên cứu và phát triển của doanh nghiệp;
…
b) Khoản chỉ có đủ hoá đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật.
…
c) Khoản chi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hoá, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên. Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thực hiện theo quy định của các văn bản pháp luật về thuế giá trị gia tăng."
Như vậy, chính thức từ ngày 15/12/2025, các khoản chi mua hàng hoá, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên thì phải thanh toán không dùng tiền mặt để được tính vào chi phí được trừ."Điều 24. Hiệu lực thi hành
1. Nghị định này có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành và áp dụng từ kỳ tính thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2025. Việc xác định thời gian áp dụng trong một số trường hợp cụ thể như sau:
a) Doanh nghiệp được lựa chọn áp dụng quy định về doanh thu, chi phí, ưu đãi thuế, miễn thuế, giảm thuế, chuyển lỗ tại Nghị định này từ đầu kỳ tính thuế năm 2025 hoặc từ ngày Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp có hiệu lực hoặc từ ngày Nghị định này có hiệu lực thi hành; trường hợp kỳ tính thuế năm 2025 của doanh nghiệp bắt đầu sau ngày Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp có hiệu lực thì áp dụng từ ngày Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp có hiệu lực hoặc từ ngày Nghị định này có hiệu lực thi hành;
b) Quy định về chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt tại điểm c khoản 1 Điều 9 và quy định về chuyển nhượng vốn tại điểm i khoản 3 Điều 12 của Nghị định này áp dụng từ ngày Nghị định này có hiệu lực thi hành."
g. Điểm mới về chi phí được trừ, không được trừ theo Luật Thuế TNDN 2025
Điểm mới chi phí được trừ theo Luật Thuế TNDN 2025
- Khoản chỉ thực tế cho người được biệt phái tham gia quản trị, điều hành, kiểm soát tổ chức tín dụng được kiểm soát đặc biệt, ngân hàng thương mại được chuyển giao bắt buộc theo quy định của Luật Các tổ chức tín dụng.
- Một số khoán chỉ phục vụ sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp nhưng chưa tương ứng với doanh thu phát sinh trong kỳ theo quy định của Chính phủ.
- Một số khoản chỉ hỗ trợ xây dựng công trình công cộng, đồng thời phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.
- Chi phí liên quan đến việc giảm phát thải khí nhà kinh nhằm trung hòa các-bon và net zero, giảm ô nhiễm môi trường, đồng thời liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.
- Một số khoản đóng góp vào các quỹ được thành lập theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ và quy định của Chính phủ
(Nội dung được quy định tại điểm b khoản 1 Điều 9 Luật Thuế thu nhấp doanh nghiệp 2025)
Điểm mới chi phí không được trừ theo Luật Thuế TNDN 2025
- Sửa đổi quy định về việc không tính vào chi phí được trừ phần chỉ trả lãi tiền vay vốn sản xuất, kinh doanh của đối tượng không phải là tổ chức tín dụng vượt mức theo quy định của Bộ luật Dân sự.
(Nội dung được quy định tại điểm i khoản 2 Điều 9 Luật Thuế thu nhấp doanh nghiệp 2025).
- Quy định rõ phần thuế giá trị gia tăng nộp theo phương pháp khẩu trừ không được tính vào chi phí được trừ không bao gồm phần thuế giá trị gia tăng của hàng hóa, dịch vụ đầu vào có liên quan trực tiếp đến sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp chưa được khấu trừ hết nhưng không thuộc trường hợp hoàn thuế; số thuế giá trị gia tăng đầu vào khi đã được tính vào chi phí được trừ thì không được khấu trừ với số thuế giá trị gia tăng đầu ra
(Nội dung được quy định tại điểm 1 khoản 2 Điều 9 Luật Thuế thu nhấp doanh nghiệp 2025).
h. Những mặt hàng không cần hóa đơn đầu vào mới nhất theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP
Nghị định 320/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 15/12/2025 là Nghị định hướng dẫn Luật Thuế TNDN 2025 chính thức.
Liên quan đến những mặt hàng không cần hóa đơn đầu vào, tại điểm b khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP quy định về các trường hợp được lập bảng kê mua hàng hóa như sau:
Theo đó, nếu doanh nghiệp mua hàng hóa, dịch vụ thuộc một trong 05 trường hợp dưới đây thì không bắt buộc phải có hóa đơn đầu vào (tức không bắt buộc người bán phải xuất hóa đơn cho bên mua) nhưng phải lập bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ do người đại diện theo pháp luật hoặc người được ủy quyền của doanh nghiệp ký và chịu trách nhiệm."Điều 9. Các khoản chi được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế
1. Trừ các khoản chỉ không được trừ quy định tại Điều 10 của Nghị định này, doanh nghiệp được trừ các khoản chỉ khi xác định thu nhập chịu thuế nếu đáp ứng đủ điều kiện tại các điểm a, b và c sau đây:
...
b) Khoản chỉ có đủ hoá đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật.
Đối với các trường hợp: Mua sản phẩm là nông, lâm, thủy sản của người sản xuất, đánh bắt trực tiếp bán ra; mua sản phẩm thủ công làm bằng đay, cói, tre, nứa, lá, song, mây, rơm, vỏ dừa, sọ dừa hoặc nguyên liệu tận dụng từ sản phẩm nông nghiệp của người sản xuất thủ công trực tiếp bán ra; mua phế liệu của người trực tiếp thu nhặt; mua đồ dùng, tài sản của hộ gia đình, cá nhân trực tiếp bán ra; mua hàng hóa, dịch vụ của cá nhân, hộ kinh doanh (không bao gồm các trường hợp nêu trên) có mức doanh thu dưới ngưỡng doanh thu chịu thuế giá trị gia tăng phải có chứng từ chi trả tiền theo quy định của pháp luật về kế toán, hóa đơn, chứng từ cho người bản (đối với trường hợp giá trị mua hàng hóa, dịch vụ trong ngày của từng hộ, cá nhân từ 05 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt) và Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ do người đại diện theo pháp luật hoặc người được ủy quyền của doanh nghiệp ký và chịu trách nhiệm;"
Cụ thể những mặt hàng không cần hóa đơn đầu vào mới nhất theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP bao gồm:
- Mua sản phẩm là nông, lâm, thủy sản của người sản xuất, đánh bắt trực tiếp bán ra.
- Mua sản phẩm thủ công làm bằng đay, cói, tre, nứa, lá, song, mây, rơm, vỏ dừa, sọ dừa hoặc nguyên liệu tận dụng từ sản phẩm nông nghiệp của người sản xuất thủ công trực tiếp bán ra.
- Mua phế liệu của người trực tiếp thu nhặt.
- Mua đồ dùng, tài sản của hộ gia đình, cá nhân trực tiếp bán ra.
- Mua hàng hóa, dịch vụ của cá nhân, hộ kinh doanh (không bao gồm các trường hợp nêu trên) có mức doanh thu dưới 500 triệu/năm.
Lưu ý: Trường hợp mua hàng hóa phải lập bảng kê thu mua mà có giá trị mua hàng hóa, dịch vụ trong ngày của từng hộ, cá nhân từ 05 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt
Trên đây là những thông tin chia sẻ của Kế Toán Tín Việt. Quý khách có như cầu tư vấn dịch vụ vui lòng liên hệ thông tin bên dưới để được tư vấn MIỄN PHÍ.
O969.541.541 Mr Chiêm (Call/Zalo/Viber)Theo dõi chúng tôi tại
TRUNG TÂM TƯ VẤN GIẤY PHÉP - THUẾ - KẾ TOÁN TÍN VIỆT
Văn phòng: 11/7 Thoại Ngọc Hầu, Phường Tân Phú, TPHCM
Google Map: Xem đường đi
Thời gian mở cửa: Thứ 2 - Sáng Thứ 7: Sáng 08:00 AM - 12:00 PM; Chiều 13:00 AM - 17:00 PM
[E]: admin@ketoantinviet.com
[W]: ketoantinviet.vn - ketoantinviet.com.vn - ketoantinviet.com
